ΒΡΕΙΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ FACΕBOOK (Ηλεκτρολογικές Ενημερώσεις) ΚΑΙ ΚΑΝΤΕ LIKE

Παρασκευή, 25 Δεκεμβρίου 2015

ΕΙΔΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΡΕΛΕ ΔΙΑΦΥΓΗΣ

Εκτός από τους συνηθισμένους τύπους του διακόπτη διαφυγής έντασης (ΔΔΕ) τύπου Α,Β και AC ευαισθησίας 30mA που αναπτύξαμε σε άλλο άρθρο θα δούμε και κάποιους άλλους τύπους

α) ΔΔΕ με ευαισθησία 10mA-100mA-300mA

Όταν το ανθρώπινο σώμα διαρρέεται από ρεύμα έντασης πάνω από μια τιμή παρουσιάζεται μούδιασμα στους μυς, με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η απομάκρυνση του ανθρώπου από το ρεύμα με τις δικές του δυνάμεις. Η τιμή αυτή του ρεύματος χαρακτηρίζεται ως <<όριο απομάκρυνσης από το ρεύμα>>.

Ο ΔΔΕ με ένταση ρεύματος διαρροής 10
mA διακόπτει πολύ κάτω από το όριο απομάκρυνσης από το ρεύμα. Διατίθεται για ονομαστική ένταση μέχρι 16A και είναι κατάλληλος για να προστατεύει κυκλώματα πριζών, κυρίως εργοταξίων, και να τοποθετείται σε χώρους υψηλού κινδύνου (λουτρά, WC, κ.λ.π).


Στα εργοτάξια ενδείκνυται να χρησιμοποιούνται ΔΔΕ 10mA, γιατί με μέγιστη επιτρεπόμενη τάση επαφής τα 50V, o ΔΔΕ θα ανοίξει το κύκλωμα έστω και αν η αντίσταση γείωσης της συσκευής είναι αρκετά μεγάλη.
Π.χ 
Rγ=50V/0,01A=5000Ω

Άρα η λειτουργία του ΔΔΕ και η προστασία των εργαζομένων δεν εξαρτάται ουσιαστικά από την τιμή της αντίστασης γείωσης (δεδομένου ότι υπερβαίνει αυτή του ανθρώπινου σώματος)



Στην αγορά κυκλοφορούν και ρελέ διαρροής έντασης με ευαισθησία στα 100, 300 και 500 mA , όπως θα δούμε παρακάτω, δηλαδή πέφτουν σε  περίπτωση διαρροής πάνω από 100 ή 300 ή 500mA αντίστοιχα.
 Eξωτερικά, στις διαστάσεις και στα χρώματα είναι ίδια με αυτά των 30mA.

ΠΡΟΣΟΧΗ αυτά δεν είναι κατά της ηλεκτροπληξίας και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως αντιηλεκτροπληξιακά. Προστατεύουν μόνο από πυρκαγιά

Έτσι, αν σε μια ηλεκτρική εγκατάσταση έχουμε μια φθορά της γείωσης με ρεύμα λίγο μικρότερο από αυτό με το οποίο λειτουργεί η ασφάλεια της εγκατάστασης (π.χ. ένα ρεύμα διαρροής στη γείωση 20Α σε ασφάλεια 25 Α), τότε δεν διακόπτεται η παροχή τάσης στην εγκατάσταση, με αποτέλεσμα να εξακολουθεί να τροφοδοτείται η γείωση με ρεύμα διαρροής και με κίνδυνο πυρκαγιάς.
Αντίθετα, αν η εγκατάσταση προστατεύεται με ρελέ προστασίας, δεν υπάρχει κίνδυνος πυρκαγιάς.
Αυτό συμβαίνει, γιατί με τη γέννηση του αρχικού ρεύματος από τη φθορά της γείωσης το ρελέ προστασίας πέφτει αμέσως και διακόπτει το κύκλωμα.




Διατάξεις διαφορικού ρεύματος τύπου «S» 300mA, επιλεκτικές
 
Σε περίπτωση που υπάρξει ανάγκη ή απαίτηση για την εν σειρά σύνδεση διατάξεων διαφορικού ρεύματος, τότε χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή για να επιτευχθεί μια επιλεκτική λειτουργία - απόζευξη σε περίπτωση σφάλματος.
Οι εν σειρά διατάξεις θα πρέπει να λειτουργούν κλιμακούμενα τόσο στο ονομαστικό ρεύμα διαρροής ΙΔΝ , όσο και στον χρόνο απόζευξης.
Οι διατάξεις αυτές τύπου S με μεγαλύτερη χρονοκαθυστέρηση από αυτές του τύπου «G» που αναφέρθηκαν στην προηγούμενη παράγραφο ονομάζονται και επιλεκτικές.

Οι διατάξεις αυτές έχουν χρόνο απόζευξης μεταξύ 50 και 150 msec με ρεύμα διαρροής  > 5 ΙΔΝ (δεν προστατεύουν από ηλεκτροπληξία).
 Επίσης παρουσιάζουν εκτός των άλλων και μια πολύ υψηλή σταθερότητα σε κρουστικό ρεύμα στα 5 kA (μορφή ρεύματος 8/20) και χαρακτηρίζονται με το σύμβολο
«S».



Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι η ελληνική νομοθεσία επιβάλλει παντού ΔΔΕ 30mA
Οι ΔΔΕ 300mA τότε που τοποθετούνται?

Όπως φαίνεται και στη διπλανή φωτογραφία ένας τρόπος επιλεκτικής συνεργασίας των RCD (αντιηλεκτροπληξιακών ρελέ) που χρησιμοποιείται στο ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ αποτελείται από 2 ρελέ , από τα οποία εκείνο που ελέγχει
ρεύμα διαρροής 300 mA λειτουργεί ως γενικό ρελέ προστασίας όλης της Ε.Η.Ε και το ρελέ των 30 mA ως επιμέρους προστασία των ηλεκτρικών κυκλωμάτων του μπάνιου.



ΔΔΕ με ΙΔΝ > 30mA όπως έχει διαμορφωθεί η ΚΥΑ ΦΑ’ 50/12081/642 της 26.07.2006 (ΦΕΚ 1222 της 05.09.2006) δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην χώρα μας σαν αποκλειστικό μέσο προστασίας έναντι διαρροής αν και προβλέπονται στο ισχύον ΕΛΟΤ HD 384, γιατί η παραπάνω ΚΥΑ υπερισχύει νομικά του προτύπου

β) Αντιηλεκτροπληξιακό ρελέ διαφυγής ενσωματωμένο στην πρίζα




Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για συσκευές που θα χρησιμοποιήσουμε σε κήπο στην Ελλάδα; 

Ρωτάμε επειδή βλέπουμε να προορίζεται για την ευρωπαική αγορά. Γράφει κάτι το πρότυπο μας ΕΛΟΤ HD 384 γι’ αυτό;
Ψάχνοντας στο πρότυπο ΕΛΟΤ HD 384 βρήκαμε την παράγραφο 471.2.3:
«Προστασία στο εξωτερικό του κτιρίου ή σε ειδικούς χώρους»
Όταν εφαρµόζεται το µέτρο προστασίας έναντι έµµεσης επαφής µε αυτόµατη διακοπή της τροφοδότησης και εφόσον υπάρχουν ρευµατοδότες ονοµαστικού ρεύµατος µέχρι 20 Α που βρίσκονται στο εξωτερικό του κτιρίου ή που είναι ενδεχόµενο να τροφοδοτήσουν κινητές συσκευές στο εξωτερικό του κτιρίου, η προστασία αυτών των ρευµατοδοτών πρέπει να εξασφαλίζεται µε διατάξεις προστασίας διαφορικού ρεύµατος µε ονοµαστικό διαφορικό ρεύµα λειτουργίας Ι∆ n που δεν θα υπερβαίνει τα 30 mA.
 Επίσης η χρησιµοποίηση διατάξεων προστασίας διαφορικού ρεύµατος επιβάλλεται για την προστασία ρευµατοδοτών σε ορισµένους ειδικούς χώρους όπως ορίζεται στο Μέρος 7.
Σηµείωση: Όταν προβλέπεται η χρησιµοποίηση περισσότερων κινητών συσκευών στο εξωτερικό του κτιρίου ή σε ειδικούς χώρους, συνιστάται η εγκατάσταση ανάλογου αριθµού ρευµατοδοτών, ώστε να αποφεύγεται η χρησιµοποίηση διακλαδωτήρων ή παρόµοιων εξαρτηµάτων.

Σχόλιο συντάκτη : Κατά τη γνώμη μας , το πρότυπο ΕΛΟΤ HD 384 εφόσον δεν κάνει κάποια ιδιαίτερη νύξη στον τύπο του ρελέ (RCCB , RCBO ,PCD κ.τ.λ.) που να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε αυτή την περίπτωση εγκατάστασης δε νομίζουμε ότι υπάρχει κάποιο ιδιαίτερο θέμα να χρησιμοποιήσουμε τα φορητά RCD (Portable RCD).
Βέβαια ένα θέμα που εγείρεται εδώ, αφορά την επιλεκτικότητα ανάμεσα στο αντιηλεκτροπληξιακό ρελέ (που υποχρεωτικά πρέπει να υπάρχει πλέον στον ηλεκτρικό πίνακα της Ε.Η.Ε.) με το αντίστοιχο RCD που υπάρχει στο φις ή την πρίζα.

γ) ΔΔΕ με αυτόματη ασφάλεια (RCBO)
Residual Current Circuit Breaker with Overload protection

Χρησιμοποπιούνται για λόγους εξοικονόμησης χώρου στον πίνακα
Οι
RCBO έχουν ενσωματωμένη μικροαυτόματη ασφάλεια και χρησιμοποιούνται για την επιμέρους προστασία γραμμών όπως πλυντηρίων, ηλεκτρικής κουζίνας, κ.λ.π.
Ανιχνεύουν διαρροές ηλεκτρικού ρεύματος, υπερφορτίσεις  και βραχυκυκλώματα





Διακόπτης διαρροής RCBO με πρόσθετη προστασία απουσίας ουδετέρου και γείωσης


Ο διακόπτης διαρροής C60H RCBO, σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά του, παρέχει προστασία από υπερφόρτιση και βραχυκύκλωμα, διαρροή και απουσία ουδετέρου και γείωσης.

Η ενσωματωμένη προστασία από υπερφόρτιση και βραχυκύκλωμα είναι χαρακτηριστικής C, το ονομαστικό του φορτίο είναι 6-10-16-20-32-45Α και με ευαισθησία στο ρεύμα διαρροής της τάξης 10-30-100mA. Βγαίνει σε τύπους ΑC και Α στα 10ΚΑ.


Δείτε τα χαρακτηριστικά του:




Ο συγκεκριμένος τύπος ΔΔΕ δεν είναι σύμφωνος με τον ΕΛΟΤ HD384 και έχει απαγορευθεί στην Κύπρο. Διαβάστε γιατί


δ) ΑΥΤΟΜΑΤΗ ΕΠΑΝΑΦΟΡΑ ΡΕΛΕ ΔΙΑΡΡΟΗΣ

  Για τη σωστή προστασία από ηλεκτροπληξία, η τοποθέτηση ρελέ διαρροής στον πίνακα είναι επιτακτική. Ορισμένες όμως φορές μεταβατικά ηλεκτρικά φαινόμενα (κεραυνός) ενδέχεται στιγμιαία να ενεργοποιήσουν την πτώση του ρελέ διαρροής χωρίς πραγματική αιτία. Το αποτέλεσμα είναι μια άσκοπη και χωρίς λόγο διακοπή ρεύματος. Η διακοπή αυτή μπορεί να προκαλέσει αναστάτωση στους καλεσμένους σας, ή αν απουσιάζετε από το σπίτι να σταματήσει τη λειτουργία κρίσιμων συσκευών όπως ψυγεία, καταψύκτες και αυτόματο πότισμα. Τη λύση έρχεται να δώσει ο μηχανισμός STOP & GO, που σε αυτές τις περιπτώσεις άσκοπης διακοπής, επαναφέρει αυτόματα το ρεύμα.




Η επανόπλιση του ρελέ γίνεται μόνο μετά από έλεγχο της εγκατάστασης για τυχόν διαρροές και κατάσταση της μόνωσης και μόνο εφόσον διαπιστωθεί ότι αυτές οι διαρροές δεν υφίστανται πλέον.
Συνολικά τα ρελέ ελέγχουν έως και τρεις φορές την εγκατάσταση για ύπαρξη διαρροών, με χρονικές καθυστερήσεις μεταξύ των ελέγχων και σε περίπτωση που και στους τρεις ελέγχους διαπιστωθεί διαρροή, σταματάει ο έλεγχος αφού αυτό συνεπάγεται ότι η διαρροή είναι μόνιμη και απαιτείται έλεγχος από τον εγκαταστάτη.



Βασικά πλεονεκτήµατα

• Μικρότερος χρόνος διακοπής τροφοδοσίας σε περίπτωση µεταβατικών σφαλµάτων  µόνωσης : αυτόµατη  επαναφορά

•Ασφάλεια : επιτήρηση και έλεγχος της µόνωσης πριν από κάθε προσπάθεια επαναφοράς

•Εξοικονόµηση χρόνου συντήρησης χάρη στην παρατεταµένη  επιτήρηση µόνωσης και την αποµακρυσµένη  ένδειξη

•Καλύτερο επίπεδο υπηρεσιών: η λειτουργία συναγερµών και άλλων συστηµάτων ασφαλείας αποκαθίσταται γρήγορα αν  αφοπλίσει σε ένα µεταβατικό σφάλµα


Επίσης κάποια ρελέ διαρροής με αυτόματη επαναφορά διαθέτουν επίσης επαφές που επιτρέπουν την χειροκίνητη επαναφορά µε τηλεχειρισµό µέσω µπουτόν όπως το REC Plus . Επίσης το REC Plus διαθέτει µία µεταγωγική επαφή σηµατοδότησης της κατάστασης του συνδεδεµένου µέσου προστασίας.


ε) Ανεπιθύμητες αποζεύξεις

Είναι γνωστό ότι η χρήση του ρελέ διαφυγής τύπου Α ενδείκνυται για παλμικά ρεύματα διαρροής με συνεχή συνιστώσα, σε εφαρμογές: inverter, τροφοδοτικά, φορητοί υπολογιστές, κυκλώματα φωτισμού με ηλεκτρονικά ballast, σύγχρονα πλυντήρια, κάμπινγκ κ.λ.π

Σε περιπτώσεις διαταραχών στο κύκλωμα, οι διακόπτες διαρροής συνήθως επεμβαίνουν και ανοίγουν το κύκλωμα, ακόμη και σε περιπτώσεις που δεν έχουμε πραγματική διαρροή προς γη. Διαταραχές αυτού του είδους συνήθως οφείλονται σε: -   υπερτάσεις που προέρχονται από την εισαγωγή ή την εξαγωγή φορτίων στο κύκλωμα (άνοιγμα ή κλείσιμο προστασίας συσκευών ελέγχου, εκκίνηση – σταμάτημα μοτέρ κ.λπ.) -   υπερτάσεις που οφείλονται σε ατμοσφαιρικούς παράγοντες. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, η απόζευξη του διακόπτη διαρροής είναι ανεπιθύμητη καθώς δεν ικανοποιεί τις απαιτήσεις για αποφυγή των κινδύνων από άμεση ή έμμεση επαφή. Από την άλλη πλευρά, η ξαφνική και ακαθόριστη διακοπή της τροφοδοσίας σε ένα κύκλωμα μπορεί να επιφέρει σοβαρά προβλήματα.

Κάποιες εταιρείες για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος έχουν κατασκευάσει ανάλογα ρελέ διαφυγής όπως η ΑΒΒ με το AP-R (high immunity)



AP-R RCDs

Η οικογένεια των διακοπτών διαρροής της ΑΒΒ, AP-R, σχεδιάστηκε ακριβώς για να υπερπηδήσει το πρόβλημα των ανεπιθύμητων αποζεύξεων.
Τα AP-R μπορούν να διαχωρίσουν την προσωρινή διαρροή ρεύματος λόγω παρουσίας μεταβατικής υπέρτασης από τη μόνιμη διαρροή στο κύκλωμα όπου και θα επενεργήσει.
Διαθέτουν μικρή χρονική καθυστέρηση στην απόζευξη, χωρίς αυτό να σημαίνει πως παραβαίνουν τα όρια ασφαλείας που ορίζονται από το πρότυπο (2 Δn = 150 ms).
Εγγυώνται την συμβατική προστασία ενός διακόπτη διαρροής στην εγκατάσταση ενώ παράλληλα αποφεύγονται οι ανεπιθύμητες, χωρίς αιτία, αποζεύξεις. Η χρονική καθυστέρηση καθιστά τις AP-R συσκευές ιδανικές για
εγκαταστάσεις με ομαλούς εκκινητές, ηλεκτρονικές συσκευές κ.α.


Η χρήση πολλών εκκινητών (ballast) στα δίκτυα φωτισμού μπορούν να δώσουν μόνιμη διαρροή και υψηλό ρεύμα εκκίνησης που με τη σειρά του θα προκαλέσει απόζευξη ενός συμβατικού διακόπτη διαρροής. Επίσης σε πολλά δίκτυα ΙΤ, με υπολογιστές, dimmers, inverters κ.λπ. παρουσιάζεται το ίδιο φαινόμενο με διαρροή ρεύματος στο δίκτυο.
Τα AP-R επιτρέπουν να συνδεθούν στο δίκτυο πλήθος τέτοιων συσκευών αποφεύγοντας ασφαλώς τις άσκοπες αποζεύξεις.

Άλλη μία περίπτωση όπου συστήνεται η χρήση των AP-R είναι οι εφαρμογές εκείνες όπου λόγω αρμονικών παρουσιάζονται υψηλά χωρητικά ρεύματα το οποία διαχέονται είτε στο δίκτυο είτε διαφεύγουν προς τη γη.

Σε σύγκριση με τους συμβατικούς διακόπτες, οι διακόπτες διαρροής AP-R με αντοχή στις μεταβατικές τάσεις διακρίνονται για τους εξής λόγους:
- Υψηλό ρεύμα διαρροής
- Απόζευξη με χρονική καθυστέρηση
- Καλύτερη ανοχή σε υπερτάσεις, αρμονικές και διαταραχές δικτύου


Πρότυπα

 Οι δοκιμές που καθορίζουν τα πρότυπα IEC 61008 & IEC 61009 καθορίζουν την αντίσταση των διακοπτών διαρροής χρησιμοποιώντας τη δοκιμή, για αποφυγή των ανεπιθύμητων αποζεύξεων, 0,5 μs/100 kHz και μέγιστη τιμή ρεύματος τα 200 Α. Επιπροσθέτως και σε ό,τι αφορά στις υπερτάσεις, λόγω ατμοσφαιρικών συνθηκών,  τα πρότυπα IEC 61008 & IEC 61009 απαιτούν δοκιμή στα 8/20 μs και μέγιστη τιμή τα 3.000 Α, περιορίζοντας όμως την
απαίτηση αυτή στους διακόπτες διαρροής τύπου S,  για επιλεκτικότητα μεταξύ διακοπτών διαρροής. Οι διακόπτες διαρροής AP-R έχουν επιτυχώς περάσει και τις 2 δοκιμές που προαναφέρθηκαν



ζ) Ρελέ διαρροής Typ F ή Ηpi. .
 
Μια νέα γενιά διατάξεων διαφορικού ρεύματος έχει αρχίσει να εμφανίζεται εδώ και μερικούς μήνες στην Ευρώπη. Ονομάζονται Typ F.
Οπτικά δεν διαφέρουν από τις συνηθισμένες διατάξεις Typ A με τη διαφορά ότι περιέχουν φίλτρο και βαρίστορ...

 Με βάση τα στοιχεία πού δίδουν οι εταιρίες, η βασική τους καινοτομία είναι ότι αυτές μπορούν να ανιχνεύουν και διαφορικά ρεύματα (διαρροής) με αρμονικές έως και 1kHz.

To 1 Khz δεν είναι τυχαίο. Για να πετύχουμε τη ρύθμιση των στροφών των κινητήρων ρυθμίζουμε τη συχνότητα του ρεύματος από 10 έως 1000 Ηz. Έτσι με το ρελέ διαφυγής τύπου F μπορούμε να ελέγξουμε και τέτοια φορτία




H δυνατότητα αυτή δεν υπήρχε στις μέχρι τώρα γνωστές διατάξεις διαφορικού ρεύματος (AC, A & B) με αποτέλεσμα να δημιουργείται κενό ασφάλειας - προστασίας, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις σφαλμάτων και βλαβών ηλεκτρικών συσκευών με μονοφασικά inverters.

Τέτοιες συσκευές μπορεί να είναι οικιακές συσκευές, πλυντήρια, εργαλεία χειρός, αντλίες, εξαεριστήρες, ραπτομηχανές, αντλίες θερμότητος, αντλίες κενού, κλιματιστικά μηχανήματα, UPS, παλμοτροφοδοτικά, οθόνες ηλεκτρονικών υπολογιστών, inverter και γενικά όπου υπάρχει έλεγχος της ταχύτητας περιστροφής, drivers των led, ηλεκτρονικές ηλεκτροσυγκολλήσεις.
 
Εκτός από την διαφοροποίηση της ανίχνευσης των υψήσυχνων διαφορικών ρευμάτων, οι νέες αυτές διατάξεις έχουν μια μικρή χρονοκαθυστέρηση έτσι ώστε να μην δημιουργούν ανεπιθύμητες αποζεύξεις όταν εντοπίζουν κρουστικά διαφορικά ρεύματα όπως, για παράδειγμα, από την φόρτιση φίλτρων ηλεκτρονικών υπολογιστών



Ανεπιθύμητη απόζευξη ΔΔΕ σε ανελκυστήρα

Έχει παρατηρηθεί το φαινόμενο ανεπιθύμητης απόζευξης του ΔΔΕ 30mA κατά την διάρκεια κανονικής λειτουργίας λόγω επαγωγικών ρευμάτων που διαρκούν ελάχιστα ms κατά την εκκίνηση του inverter


Στο πρόβλημα αυτό σε ερώτηση κάποιας αντιπροσωπείας ανελκυστήρων η απάντηση της αντιπροσωπίας του ανελκυστήρα ήταν ότι ο hd 384 δεν έχει εφαρμογή στους ανελκυστήρες και ισχύουν άλλα πρότυπα με τα οποία έχουν εκτελέσει και εγκαταστήσει τον ανελκυστήρα και τον έχουν πιστοποιήσει σε ανεξάρτητο φορέα πιστοποίησης .
Η απάντηση για τις μετρήσεις που τους εκτέθηκαν είναι ότι τα ρεύματα είναι επαγωγικά και ότι διαρκούν ελάχιστα ms κατα την εκκίνηση του inverter και ότι η εγκατάσταση είναι κατά την νομοθεσία απόλυτα ασφαλής και ότι οι ηλεκτρολόγοι μηχανικοί είναι υπεύθυνοι για την απρόσκοπτη τροφοδοσία του πίνακα κίνησης του ανελκυστήρα και ότι οι χρήστες του δεν μπορούν να έρθουν ποτέ σε άμεση επαφή παρά μόνο σε έμμεση επαφή με το γειωμένο -μεταλλικό μέρος της εγκατάστασης της καμπίνας που λειτουργεί με τάση SELV


Ο ΕΛΟΤ HD 384 πραγματικά δεν περιλαμβάνει στο πεδίο εφαρμογής του τους ανελκυστήρες.
 Όμως η γραμμή τροφοδοσίας τους κατασκευάζεται και ελέγχεται με βάση το ΕΛΟΤ HD 384, πιστοποιείται με ΥΔΕ, είναι κύκλωμα ισχυρών ρευμάτων, άρα υπάγεται στις υποχρεώσεις της ΚΥΑ ΦΑ΄ 50/12081/642 του ΦΕΚ 1222B της 5.9.2006. Επομένως πρέπει να καλύπτεται με ΔΔΡ, εφόσον θέλουμε να είμαστε νομότυποι. Μην ξεχνάμε ότι στην νέα ΥΔΕ δηλώνεται και υπογράφεται αρκετές φορές ότι τηρείται η παραπάνω ΚΥΑ.

 Άρα το πρόβλημα της πιθανής ασταθούς λειτουργίας του ανελκυστήρα λόγω ρευμάτων διαρροής προς γη βρίσκεται στον κατασκευαστή του και αυτός θα πρέπει να το λύσει. Διαφορετικά, αν επιμένει ότι η εγκατάσταση θα πρέπει να μην πληροί τις απαιτήσεις της ΚΥΑ, μήπως θα είναι καλύτερα να κάνει αυτός μια νέα ΥΔΕ και να αναλάβει την νομιμότητα (??) και την ευθύνη της ασφαλούς λειτουργίας της εγκατάστασης και όχι εμείς; 


Ένα άλλο παράδειγμα του μπερδέματος που δημιουργείται με τους ανελκυστήρες είναι η παρακάτω σημείωση από το εγχειρίδιο χρήστη υδραυλικού κινητήρα inverter της εταιρείας uplift που αναφέρει:

Το ρεύµα διαρροής από τον µετατροπέα/Inverter στην γη έιναι µεγαλύτερο από 30m A, και ως εκ τούτου, το κύκλωµα ρεύµατος πρέπει να περιλαµβάνει µια συσκευή εναποµένοντος ρεύµατος µε ID όχι λιγότερο από 300mA, τύπου Β ή τύπου Α

Η αναφορά αυτή έρχεται σε σύγκρουση με τον ΕΛΟΤHD384



Οι RCD τύπου F, οι οποίες εκτός του ότι ανιχνεύουν ρεύματα με αρμονικές διαθέτουν και μικρή χρονοκαθυστέρηση.Πιθανόν με μια τέτοια RCD με ΙΔΝ=30mA να λύνεται το πρόβλημα και να αποφεύγεται η απόκλιση από την Νομοθεσία


η) Ρυθμιζόμενα βιομηχανικά ρελέ διαρροής

Επιτήρηση δικτύου και προστασία
Επιτρέπουν την επιτήρηση και προστασία των δικτύων διανομής χαμηλής τάσης μέσω της χρήσης τοροειδών μετασχηματιστών.

Επιτυγχάνοντας την προστασία
Λόγω των ηλεκτρονικών ρελέ ρεύματος διαρροής δίνεται η δυνατότητα να μετρήσουμε το ρεύμα διαρροής προς γη. Τα ρελέ λειτουργούν συγχρόνως με έναν εξωτερικό τοροειδή μετασχηματιστή. Οι ενεργοί αγωγοί που διατρέχουν τον τοροειδή δημιουργούν ένα μαγνητικό πεδίο ανάλογο της ροής του ρεύματος. Υπό φυσιολογικές συνθήκες και χωρίς την παρουσία ρευμάτων διαρροής, το διανυσματικό άθροισμα του ρεύματος είναι μηδενικό. Σε περίπτωση σφάλματος δημιουργείται μια ανισορροπία στο διανυσματικό άθροισμα ίση με το ρεύμα διαρροής. Η τιμή του ρεύματος σφάλματος, ανιχνεύεται συνεχώς από τον τοροειδή, όταν το ρελέ ρεύματος διαρροής λαμβάνει το σήμα από τον τοροειδή, ανοίγει τις επαφές εξόδου του.  Τότε  ανοίγει και ο διακόπτης φορτίου.

Ρυθμίζοντας την ευαισθησία και τους χρόνους διακοπής
Η ευαισθησία IΔn μπορεί να ρυθμιστεί από 0,03 έως δεκάδες Αmperes ενώ οι χρόνοι διακοπής από 0 έως λίγα sec, εξασφαλίζοντας έτσι την ευελιξία του ρελέ για πολλαπλές χρήσεις. 
Οι ρυθμίσεις θα πραγματοποιούνται από την πρόσοψη της συσκευής μέσω κατάλληλων ποτενσιομέτρων.

Θα ενεργοποιούνται όταν το διανυσματικό άθροισμα των ρευμάτων των φάσεων και του ουδετέρου είναι διαφορετικό από το μηδέν. Μέσα από τον εξωτερικό τορροειδή διαφορικό μετασχηματιστή θα πρέπει να διέρχονται η φάση και ο ουδέτερος σε μονοφασικά κυκλώματα ή οι τρεις φάσεις και ο ουδέτερος σε τριφασικά κυκλώματα. Θα πρέπει να είναι δυνατή η λειτουργία του ρελέ διαρροής με εξωτερικό Μ/Σ και σε κυκλώματα χωρίς ουδέτερο.

Σε περίπτωση ανίχνευσης σφάλματος διαρροής προς γη, το ρελέ διαρροής μέσω βοηθητικής επαφής θα δίνει εντολή απόζευξης και απομόνωσης σε προπορευόμενο τηλεχειριζόμενο διακόπτη (ρελέ ισχύος).

Τα ρελέ διαφυγής έντασης (ρελέ διαρροής) με εξωτερικό τορροειδή διαφορικό μετασχηματιστή θα πρέπει να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του διεθνούς προτύπου: IEC/EN 60947-2 παράρτημα M.

Η κατηγορία λειτουργίας του ρελέ διαρροής θα είναι τύπου A: για προστασία από διαρροές εναλλασσόμενων ημιτονοειδών ρευμάτων και παλμικών ρευμάτων με συνιστώσες συνεχούς (ρεύματα που προκαλούνται από τη λειτουργία ηλεκτρονικών διατάξεων, λαμπτήρων φθορισμού κλπ.).

Κατασκευή

Οι διακόπτες διαρροής θα πρέπει να μπορούν να τοποθετηθούν σε ράγα DIN (35mm) σύμφωνα με το πρότυπο ΕΝ 60715. Ο μηχανισμός λειτουργίας θα πρέπει να είναι στεγανά σφραγισμένος από τον κατασκευαστή για την αποφυγή πρόσβασης στο μηχανισμό απόζευξης. Το περίβλημα θα πρέπει να είναι από μονωτικό υλικό σχεδιασμένο να αντέχει σε σκληρή χρήση χωρίς το ενδεχόμενο τμηματικής ή μόνιμης παραμόρφωσης. Οι ακροδέκτες και τα εκτεθειμένα γυμνά μέρη θα πρέπει να προστατεύονται για περίπτωση ακούσιας επαφής και να έχουν βαθμό προστασίας IP 20.     

Ανάλογα με τις απαιτήσεις της εφαρμογής θα πρέπει να υπάρχει δυνατότητα οπτικής ένδειξης και λειτουργία ειδικής βοηθητικής επαφής για κατάσταση pre-alarm (όταν το μετρούμενο ρεύμα διαρροής είναι στο 60% της ρύθμισης) ή μπάρα με ενδεικτικά LED που απεικονίζουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τα επίπεδα του μετρούμενου ρεύματος διαρροής (όταν το μετρούμενο ρεύμα διαρροής είναι στο 20-40-60-80% της ρύθμισης).

Μεταλλικά τμήματα του μηχανισμού θα πρέπει να είναι από κατασκευής ανθεκτικά ή να επεξεργαστούν με τέτοιο τρόπο ώστε να αντιστέκονται σε ατμοσφαιρική διάβρωση.

Μηχανισμός λειτουργίας

Τα ρελέ διαρροής με εξωτερικό Μ/Σ θα πρέπει να διαθέτουν στην πρόσοψη τους ποτενσιόμετρα για τη ρύθμιση των παραμέτρων λειτουργίας καθώς και μπουτόν για δοκιμή (test) και χειροκίνητη επαναφορά (reset). Σε περίπτωση κανονικής λειτουργίας χωρίς σφάλμα, μια ενδεικτική πράσινη λυχνία (ON) θα πρέπει να είναι ενεργοποιημένη στην πρόσοψη έτσι ώστε να ενημερώνεται ο χειριστής/χρήστης. Σε περίπτωση σφάλματος, μέσω της βοηθητικής επαφής θα μεταδίδεται εντολή απόζευξης σε προπορευόμενο διακόπτη (τηλεχειριζόμενο διακόπτη φορτίου, αυτόματο διακόπτη ισχύος, κ.α.) και ταυτόχρονα θα ενεργοποιείται ενδεικτική λυχνία ένδειξης σφάλματος (fault) στην πρόσοψη της μονάδας.

Πιστοποίηση Ποιότητας

Ο προμηθευτής θα πρέπει να διατηρεί αποδεκτό σύστημα διασφάλισης ποιότητας των προϊόντων και υπηρεσιών και να επιδεικνύει συμμόρφωση σε πιστοποίηση ISO 9001 η οποία παρέχεται από ανεξάρτητο πιστοποιημένο φορέα. Οι διακόπτες διαρροής θα πρέπει να συνοδεύονται από δήλωση συμμόρφωσης CE και δήλωση RoHS οικολογικής κατασκευής.

Ας δούμε μερικά παραδείγματα τέτοιων ΔΔΕ




Είναι κατάλληλο για προστασία μονοφασικών και τριφασικών κυκλωμάτων ανεξαρτήτως εντάσεως...
... ενώ συνήθως εφαρμόζεται σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις (μπορεί όμως να χρησιμοποιηθεί και στις οικιακές).

Παρέχει δυνατότητα ρύθμισης της ευαισθησίας από 30mA έως 10Α και ρύθμισης του χρόνου ανταπόκρισης από 0msec έως 3sec.
Επιπλέον αποθηκεύει τις 3 τελευταίες τιμές διαρροής της εγκατάστασης δίνοντας έτσι ένα στατιστικό δείγμα των διαρροών που συνήθως εμφανίζονται στην εκάστοτε εγκατάσταση.
Όπως απαιτείται για όλα τα ρελέ διαρροής έχει μπουτόν Test.

Η μέτρηση της διαρροής πραγματοποιείται μέσω τορροειδούς Μ/Σ ο οποίος συνδέεται με το ρυθμιζόμενο ψηφιακό ρελέ διαρροής. Γι’ αυτό το λόγο, υπάρχει λυχνία LED η οποία ενεργοποιείται σε περίπτωση που ο τορροειδής Μ/Σ
δεν είναι σωστά συνδεδεμένος με το ρελέ.



Το ψηφιακό ρυθμιζόμενο ρελέ διαρροής έχει οθόνη η οποία δείχνει σε πραγματικό χρόνο τη διαρροή της εγκατάστασης στην οποία είναι τοποθετημένο.



Το ψηφιακό ρυθμιζόμενο ρελέ διαρροής έχει τρεις ξηρές επαφές εξόδων:

Έξοδος Επαφής Ορθής Λειτουργίας: Όταν είναι ενεργοποιημένη δίνει οπτικό ή ηχητικό σήμα ότι το ρελέ διαρροής δουλεύει ορθώς.

Έξοδος Επαφής Alarm: Στο 50% ρύθμισης ενεργοποιείται όταν η τρέχουσα διαρροή του κυκλώματος φτάσει το 50% της ρύθμισης έντασης ευαισθησίας που έχει κάνει ο εγκαταστάτης και ενεργοποιεί ένα οπτικό ή ηχητικό σήμα ανάλογα με το τι έχει συνδέσει ο εγκαταστάτης.

Έξοδος Επαφής Trip: Ενεργοποιείται όταν η τρέχουσα διαρροή του κυκλώματος φτάσει στο 85% (για λόγους ασφαλείας) της ρύθμισης έντασης ευαισθησίας που έχει κάνει ο εγκαταστάτης και ενεργοποιεί το πηνίο εργασίας αυτόματου διακόπτη ώστε να κάνει διακοπή.


Ενδεικτικές Εφαρμογές:

Ξυλουργεία
Διυλιστήρια
Βενζινάδικα
Τυπογραφεία
Εργοστάσια Πλαστικών
Χημικές Βιομηχανίες
Αποθήκες Σιτηρών – Ζωοτροφών
Αποθήκες – Βιομηχανίες Χάρτου
Αποθήκες Εύφλεκτων υλικών
Αντλιοστάσια, Γεωτρήσεις
Βιολογικοί καθαρισμοί
Ξενοδοχειακές Εγκαταστάσεις
Βιοτεχνίες


Δυνατότητες:

Ψηφιακή ένδειξη της διαρροής
Ρύθμιση ορίου διαρροής από 30mA μέχρι 10Α
Ρύθμιση χρόνου αντίδρασης από 0-3sec.
Καταγραφή 3 τελευταίων τιμών σφάλματος
Προστασία Ατόμων από ηλεκτροπληξια
Προστασία Εξοπλισμού από διαρροή
Προστασία Κτιρίων από πυρκαγιά
Test δοκιμής


Παράδειγμα επιλογής - εγκατάστασης τορροειδούς μετασχηματιστή

Έχουμε έναν μετασχηματιστή τροφοδοσίας 50 kVA, 400/230 V, 72 A, προστατευμένο στο δευτερεύον με μικροαυτόματο διακόπτη 100 Α.
Αν συμβεί μια διαρροή μεγαλύτερη από την τιμή απόζευξης του θερμικού στοιχείου του μικροαυτόματου, αυτήν θα αναμέναμε να την «πιάσει» ο μικροαυτόματος. Αν όμως η διαρροή είναι μικρή, μικρότερη ακόμα και από το ονομαστικό ρεύμα, π.χ. 50 Α, αυτήν δεν θα μπορούσε να την διακρίνει ο μικροαυτόματος.
Για την περίπτωση αυτή η χρήση διακόπτη διαρροής θα ήταν αδύνατη, γιατί τα ονομαστικά ρεύματα που διαχειρίζονται οι διακόπτες διαρροής είναι χαμηλότερα του ονομαστικού ρεύματός μας των 100 Α του παραδείγματος.

Αν χρησιμοποιήσουμε λοιπόν σύστημα τορροειδούς μετασχηματιστή μ ε σχέση 500/1, σε συνδυασμό με ρελέ διαρροής RD2, επιλέγοντας την ελάχιστη ρύθμιση στάθμης διαφορικού ρεύματος 0,1 A (=100 mA) στο ρελέ διαρροής RD2 θα μπορούσαμε να ανιχνεύσουμε διαρροή IΔ ≥0,1x500 δηλαδή I Δ ≥50 Α.





ζ) ΔΔΕ HD (Heavy duty)

Η θερμοκρασία, η υγρασία, η ρύπανση και οι απότομες μεταβολές τους είναι πολύ σημαντικές παράμετροι στη σωστή λειτουργία και στο χρόνο ζωής του ηλεκτρολογικού υλικού και ιδιαίτερα του ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

Ειδικά η επίδραση του παράγοντα αύξησης θερμοκρασίας αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς είναι από τις βασικές συνέπειες της ροής των αρμονικών του ρεύματος στις εγκαταστάσεις.

Οι προδιαγραφές της θερμοκρασίας (στο εσωτερικό του πίνακα) για τους περισσότερους ΔΔΕ στην οποία μπορεί να λειτουργήσει σωστά είναι μεταξύ -5οC και +40οC. Μεγαλύτερη θερμοκρασία μπορεί να οδηγήσει στην χωρίς λόγο
ενεργιποίησή του και στη διακοπή της λειτουργίας της εγκατάστασης.


Σε πολλές εγκαταστάσεις έχει παρατηρηθεί ότι η ύπαρξη αυξημένης θερμοκρασίας, υγρασίας, οξειδωτικής, διαβρωτικής ή τοξικής ατμόσφαιρας μπορεί να μπλοκάρει τη λειτουργία ενός απλού ΔΔΕ εκθέτοντας τους ανθρώπους και την εγκατάσταση σε κίνδυνο.

Τέτοιες εγκαταστάσεις μπορεί να είναι: παραθαλάσσιες εγκαταστάσεις, επαγγελματικές κουζίνες, πισίνες, μαρίνες, γυμναστήρια, καθαριστήρια, βιολογικοί καθαρισμοί, χημικές βιομηχανίες, παραγωγή χρωμάτων, γεωργικές, κτηνοτροφικές, πτηνοτροφικές μονάδες, ζυθοποιητικές και οινοποιητικές μονάδες, βαφεία, χυτήρια, επιμεταλλωτήρια, θερμοκήπια, λεβητοστάσια, μηχανοστάσια, αντλιοστάσια, χώροι φόρτισης μπαταριών, ορυχεία,
τσιμεντοβιομηχανίες, στήλες φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων, ΦΒ εγκαταστάσεις, πίνακες κλιματιστικών στις οροφές των κτιρίων, κλίβανοι κ.λ.π  


Τη λύση λοιπόν σε αυτό δίνουν οι νέοι HD (Heavy duty) ΔΔΕ οι οποίοι είναι ειδικά σχεδιασμένοι για λειτουργία σε επιβαρυμένα περιβάλλοντα.

Τα βασικά μηχανικά τους μέρη κατασκευάζονται από ειδικό ανοξείδωτο χάλυβα, υψηλής ποιότητας και αντοχής κράματα, τα οπία συνδιάζονται με με ειδικής επεξεργασίας θερμοπλαστικά εξαρτήματα για να μπορέσουν να διασφαλίσουν την αξιόπιστη λειτουργία του ΔΔΕ ακόμα και σε θερμοκρασίες  μέχρι +60οC (για IΔΝ<80Α)

Υπάρχουν όλοι οι τύποι AC,A,B,F σε έκδοση HD

Δείτε επίσης: